Projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu uproszczenia procedur administracyjnych został przygotowany przez Rządowe Centrum Legislacji, a jego inicjatywa pochodzi od zespołu deregulacyjnego „SprawdzaMY”.

Milczące zakończenie postępowania i milcząca zgoda – na czym polegają

Proponowane zmiany obejmują 17 ustaw i w wielu przypadkach wprowadzają rozwiązania przewidziane w art. 122a Kodeksu postępowania administracyjnego.

Zgodnie z tym mechanizmem sprawa zostaje uznana za rozstrzygniętą zgodnie z żądaniem strony, jeżeli w określonym terminie organ:

• nie wyda decyzji lub postanowienia kończącego postępowanie – tzw. milczące zakończenie postępowania, lub
• nie wniesie sprzeciwu w drodze decyzji – tzw. milcząca zgoda.

Projekt przewiduje także inne rozwiązania upraszczające procedury administracyjne, takie jak:

• skrócenie terminów załatwiania spraw,
• wprowadzenie milczącej zgody na określonym etapie postępowania,
• możliwość zastosowania milczącej zgody przy jednoczesnym zachowaniu prawa organu do wydania decyzji przed upływem terminu.

Celem tych zmian jest zdyscyplinowanie administracji oraz ograniczenie sytuacji, w których przedsiębiorcy ponoszą konsekwencje przedłużających się postępowań.

W jakich sprawach możliwe będzie milczące załatwienie sprawy

Nowe regulacje obejmują wiele obszarów działalności gospodarczej oraz spraw administracyjnych.

Wpis do rejestrów działalności regulowanej

Projekt przewiduje ułatwienia dla przedsiębiorców działających w sektorach wymagających wpisu do określonych rejestrów, np. prowadzonych przez Komisję Nadzoru Finansowego.

Jeżeli organ nie dokona wpisu w terminie 45 dni od złożenia wniosku, przedsiębiorca będzie mógł rozpocząć działalność mimo braku formalnego wpisu. Rozwiązanie to ma dotyczyć m.in.:

• lombardów,
• niektórych dostawców usług płatniczych (np. małych instytucji płatniczych lub biur usług płatniczych),
• podmiotów świadczących usługi na rzecz spółek lub trustów.

Zmiany zostaną wprowadzone m.in. do ustaw dotyczących usług płatniczych, konsumenckiej pożyczki lombardowej oraz przeciwdziałania praniu pieniędzy.

Sprzedaż napojów alkoholowych

Milcząca zgoda ma zostać zastosowana w procedurze opiniowania lokalizacji punktu sprzedaży alkoholu przez gminną komisję rozwiązywania problemów alkoholowych.

Komisja będzie miała 30 dni na wydanie opinii, a brak stanowiska w tym terminie będzie traktowany jako opinia pozytywna.

Zezwolenia środowiskowe i gospodarka odpadami

W niektórych przypadkach milcząco będą mogły być przedłużane zezwolenia na zbieranie lub przetwarzanie odpadów, jednak nie dłużej niż do 10 lat od dnia wydania pierwotnej decyzji.

Transport drogowy

Uproszczenia mają dotyczyć także zezwoleń na wykonywanie przewozów regularnych, szczególnie gdy wymagane jest uzgodnienie między kilkoma organami.

Przykładowo – gdy przewozy obejmują kilka powiatów w jednym województwie – decyzję wydaje marszałek województwa po uzgodnieniu ze starostami. Brak stanowiska organu uzgadniającego w terminie 30 dni będzie oznaczał, że uzgodnienie zostało dokonane.

Inne sprawy administracyjne

Milczące zakończenie postępowania ma zostać wprowadzone m.in. w sprawach:

• wpisu pojazdu zabytkowego do rejestru zabytków,
• wydawania zezwoleń na organizację imprez masowych o charakterze artystyczno-rozrywkowym,
• uzyskania zgody na używanie pojazdu jako uprzywilejowanego w sytuacjach związanych z ratowaniem życia lub zdrowia.

Dodatkowo przewidziano milczące potwierdzenie aktualności warunków realizacji przedsięwzięcia określonych w decyzji środowiskowej, co ma usprawnić proces inwestycyjno-budowlany.

Milczące załatwienie sprawy w postępowaniu podatkowym

Projekt zakłada również wprowadzenie tej instytucji do Ordynacji podatkowej.

Milczące rozstrzygnięcie będzie możliwe w przypadku wniosków o:

• umorzenie zaległości podatkowych,
• umorzenie odsetek za zwłokę,
• umorzenie opłaty prolongacyjnej.

Rozwiązanie to będzie dotyczyło wyłącznie spraw o mniejszej wadze, w których kwota objęta wnioskiem nie przekroczy wysokości minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w dniu jego złożenia.

W postępowaniu podatkowym termin na milczące załatwienie sprawy ma wynosić 60 dni, co ma uwzględniać większą złożoność spraw podatkowych.

Pozytywny kierunek zmian, ale także wątpliwości

Proponowane regulacje zostały generalnie dobrze przyjęte w konsultacjach publicznych. Wiele instytucji i organizacji przedsiębiorców wskazuje jednak na potrzebę doprecyzowania części przepisów.

Eksperci podkreślają, że choć uproszczenie procedur administracyjnych jest potrzebne, to milcząca zgoda nie powinna zastępować merytorycznej oceny organów w sprawach dotyczących bezpieczeństwa publicznego, ochrony środowiska czy stabilności finansowej.

Zwraca się również uwagę, że deregulacja nie powinna prowadzić do przeniesienia ryzyka z administracji publicznej na przedsiębiorców. Ograniczenie formalności powinno iść w parze z jasnością przepisów oraz jednoznaczną praktyką ich stosowania.

Projekt deregulacyjny może znacząco usprawnić funkcjonowanie wielu procedur administracyjnych i ograniczyć negatywne skutki przewlekłości postępowań. Z punktu widzenia przedsiębiorców kluczowe jest zwiększenie przewidywalności działania administracji oraz skrócenie czasu oczekiwania na rozstrzygnięcia.

Ostateczny kształt nowych regulacji będzie jednak zależał od dalszych prac legislacyjnych oraz wprowadzonych w ich trakcie korekt.